73% tổng sản phẩm quốc nội Mỹ là đến từ tiêu dùng người dân, chỉ số tiết kiệm thực của họ đã xuống dưới mức 1%. Đây là hiện tượng chưa từng thấy kể từ cuộc đại khủng hoảng những năm 1930.
Sau nhiều năm cung thẻ tín dụng với hạn mức tín dụng cao ngất trời vào tràn ngập thị trường Mỹ, nhiều tổ chức tín dụng đã cắt giảm mạnh hoạt động này, cùng lúc đó nền kinh tế đi xuống đang bóp nghẹt cuộc sống của người tiêu dùng.
Những người tiêu dùng có khả năng tài chính tốt cũng phải chịu ảnh hưởng. Ngành ngân hàng vốn đã chịu nhiều tác động có khả năng phải đương đầu với làn sóng thua lỗ sau thời kỳ hoàng kim hưởng lợi từ việc tín dụng dễ dàng.
Các khoản nợ xấu của thẻ tín dụng đã lên tới 21 tỷ USD trong nửa đầu năm 2008 bởi ngày càng nhiều người mất khả năng trả nợ. Khi các công ty đang sa thải hàng chục nghìn công nhân, thua lỗ liên quan đến thẻ tín dụng sẽ tăng thêm khoảng 55 tỷ USD trong 1 năm rưỡi tới.
Hiện nay tổng thua lỗ đứng ở mức 5,5% tổng số nợ chưa trả của thẻ tín dụng, và số thua lỗ này có thể lên tới 7,9%, mức đỉnh cao sau cuộc khủng hoảng dot-com những năm 2000.
Những tổ chức cho vay lớn như American Express, Bank of America, Citigroup đã thắt chặt tiêu chuẩn làm thẻ và đưa ra hạn chế đối với đối tượng khách hàng có độ rủi ro cao. Capital One, một tổ chức phát hành thẻ tín dụng khác, đã đóng cửa tất cả các tài khoản không hoạt động và giảm hạn mức tín dụng thêm 4,5% trong quý 2.
Tổ chức cho vay đang tránh xa những khách hàng còn nợ nần và cắt giảm hạn mức tín dụng đối với người đang sở hữu thẻ, đặc biệt là đối với khách hàng sống tại vùng phải chịu ảnh hưởng nặng nề bởi khủng hoảng nhà đất hay làm việc trong lĩnh vực chịu tác động lớn của khủng hoảng tài chính.
Trong một số trường hợp, tổ chức cho vay còn hạn chế hạn mức tín dụng sau khi kiểm soát chặt chẽ những người sử dụng thẻ mua sắm ở cùng một cửa hàng hay khách hàng gặp vấn đề về thế chấp đối với một số công ty khác.
Các biện pháp trên được đưa ra nhằm đảm bảo cho tổ chức cho vay tiền nhưng lại ám ảnh khách hàng. Kết quả tất yếu sẽ là người tiêu dùng phải trả lãi suất cao hơn và gặp ngày một nhiều khó khăn hơn trong việc vay tiền.
Hạn mức tín dụng sụt giảm có thể khiến người tiêu dùng gặp khó trong việc quản lý chi tiểu bởi tổ chức cho vay chỉ cần phải thông báo trước 30 ngày về việc này.
Khủng hoảng tài chính với mức độ sâu rộng như hiện nay khiến người dân những nước phụ thuộc vào thẻ tín dụng phải nghĩ lại về thói quen của họ. Nhiều gia đình quen với việc tiêu trước trả sau đã bắt đầu giảm sự phụ thuộc vào thẻ tín dụng.
Bộ Tài Chính, cơ quan đã giành nhiều tỷ USD để giải quyết sự hỗn loạn hiện nay của nền kinh tế, đã bắt đầu tiến hành mở một chương trình khuyên người tiêu dùng về cách duy trì hạn mức tín dụng tốt.
Cùng lúc, sự lo lắng của các tổ chức tín dụng tăng lên bởi cuộc khủng hoảng khiến một số người tiêu dùng đang gặp khó khăn không thể ngừng việc dùng thẻ để chi trả cho nhu cầu thiết yếu như tiền khí đốt và thức ăn.
American Express cho biết sẽ chuẩn bị tăng lãi suất lên thêm 2 đến 3% đối với một số đối tượng khách hàng.
Đối với khách hàng có khả năng tín dụng thấp hơn, tổ chức phát hành cắt giảm chương trình theo đó khách hàng không phải trả lãi suất trong nhiều tháng. Họ tiến hành phạt các con nợ không giữ được đúng cam kết trả nợ: bằng những mức phạt nặng, như tăng lãi suất, từ 9% đến 24%, có khi lên đến 39%! Điều này có nguy cơ làm cho rủi ro không trả được nợ thêm trầm trọng.
Không còn nghi ngờ gì nữa, nước Mỹ đang đương đầu với một cuộc khủng hoảng mới rất đáng sợ.
Kiem Toan